Peru-reis Veerle en Raf

3 juli tot en met 6 augustus 2014


Heel beknopte geschiedenis van Peru

Figuren op de adobe muren van Chan Chan De oudste vondsten van menselijke aanwezigheid dateren in Peru van ongeveer 10000 jaar voor Christus.

Later kende Peru verschillende opeenvolgende pre-columbiaanse culturen.
De oudste gestructureerde samenleving is die van de Chavin (1400-400 v.Chr) (Chavin de Huantar), het centrum van hun samenleving bevond zich in de buurt van Huaraz.
Later ontwikkelde zich aan de zuidkust van Peru de Paracas-cultuur (800-100 v.Chr). Deze cultuur werd opgevolgd door de Nazca-cultuur (100 v.Chr tot 600).
Tegelijkertijd ontwikkelde zich aan de noordkust van Peru de Moche-cultuur (100 v.Chr - 700) (Huaca de la Luna / del Sol, Lord of Sipan).

De opkomst van de Wari's (500-900) zorgde voor een vereniging van de berg- en kustvolkeren in een eerste groot rijk.

In de noordelijke kuststreek ontwikkelde zich in de oude gebieden van de Moche's de Chimú-cultuur (1000-1480) (Chan Chan).

Verder had je nog iets zuidelijker de Chancay's (1000-1400), in het Nazca-gebied de Ica's (900-1550), in het noorden de Chachapoyas (Kuelap) en in het westen van het Titicacameer de Kolla's (900-1300).

Erg opvallend is dat al deze volkeren een erg rijke cultuur ontwikkelden maar nooit het schrift ontdekten. Het meeste wat er nu geweten is van deze volkeren (en dit geldt ook voor de Inca's) is uit de geschriften van de Spanjaarden, uit tekeningen op hun tempels en vooral uit de afbeelding van dagelijkse taferelen op het talrijk teruggevonden aardewerk van soms erg hoge kwaliteit.

Vanaf 1200 begonnen de Inca's vanuit hun hoofdstad Cusco stilaan aan de verovering van hun rijk. Op hun toppunt zou hun rijk zich ongeveer uitstrekken van Ecuador tot Zuid-Chili. Vele volkeren werden onderworpen door diplomatie, andere met de wapens. Rond 1520 brokkelde het Inca-rijk af door onderlinge twisten en door de komst van de Spanjaarden die handig gebruik maakten van de onderlinge twisten en de onvrede van de onderdrukte volkeren.
Het hoogtepunt van het Incarijk duurde minder dan 100 jaar!

De Spaanse conquistador Pizarro zette voor het eerst voet aan land in Peru in Tumbes in 1525. Een paar jaar later startte hij met de verovering van het Incarijk.
Er ontstond later een onderlinge strijd tussen de Spanjaarden en ook met Manco II, een Incakoning. In 1541 werd Pizarro vermoord.
In 1548 kwam Pedro de la Gasca aan in Peru als onderkoning en onderdrukte alle tegenstand.
Tijdens de spaanse overheersing werden massa's gouden kunstschatten geplunderd, gesmolten en naar Spanje gevoerd. Miljoenen indianen kwamen om door strijd en door hun vatbaarheid voor Europese ziektes. Ondanks dat er reeds in 1550 een wet van kracht werd die de slavernij afschafte, bleef deze praktijk nog heel lang doorgaan.

Aan het eind van de 18e eeuw brak er een grote opstand uit onder leiding van Tupac Amarú II. Met grote moeite werd deze opstand neergeslagen en in 1781 werd Tupac Amarú gruwelijk terechtgesteld.

De tanende macht van Spanje in Europa en de onafhankelijkheidsstrijd van de Verenigde Staten, zorgden voor een voedingsbodem voor een nieuwe revolte in 1820 onder leiding van Argentijnse en Chileense revolutionairen. Uiteindelijk kon op 28 juli 1821 de onafhankelijkheid uitgeroepen worden.

Pas in 1826 was het volledig afgelopen met de Spanjaarden in Peru. Oorspronkelijk hoorde Peru nog bij het Groot-Colombia van Simon Bolivar, maar in 1827 werd Peru definitief onafhankelijk.

De jonge republiek verzeilde al snel samen met Bolivia in een oorlog met Chili, die het verloor en waar het achteraf zwaar economisch onder leed.

Aan het eind van de 19e en het begin van de 20ste eeuw, volgden enkele militaire dictaturen mekaar op.
De 2 wereldoorlogen waren niet echt voelbaar in Peru, maar tijdens deze periode waren er wel regelmatig oorlogen met Ecuador (met nog een laatste conflict in 1995!).

In de jaren na WOII wisselden burgerregeringen en militaire dictaturen mekaar af.

Van 1968 tot 1978 was er een militair bewind in Peru, het is in die periode dat de maoistische guerillabeweging Het Lichtend Pad ontstond.
Deze beweging werd steeds gewelddadiger en belandde op het pad van de cocainehandel. In 1992 werden de twee belangrijkste leiders van Het Lichtend Pad gearresteerd en was de beweging bijna volledig verslagen.

In de recente geschiedenis volgden nog verschillende presidenten mekaar op waaronder Fujimori allicht de bekendste is. Hij kreeg tijdens zijn ambtsperiode te maken met een nieuwe guerillabeweging namelijk de Revolutionaire Beweging Tupac Amarú. In 2006 werd hun leider gevangen genomen en veroordeeld.

Huidig president van Peru (2014) is Ollanta Humala Tasso.